مدیریت آینده پژوهی سلامت و روانشناسی

Occupational Problems
Dsm5
مشکلات شغلی و عوارض ان بر کیفیت زندگی
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/5276

Academic or Educational Problem
مشکل علمی و اموزشی
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/5274

Spouse or Partner Violence, Sexual
خشونت جنسی نسبت به همسر یا شریک زندگی
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/5236

خشونت فیزیکی با همسر یا شریک زندگی
Spouse or Partner Violence, Physical
DSM5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/5158

Child Sexual Abuse
Child Sexual Abuse, Confirmed (718) 995.53 (T74.22XA) Initial encounter
۹۹۵٫۵۳ (T74.22XD) Subsequent encounter
Child Sexual Abuse, Suspected
۹۹۵٫۵۳ (T76.22XA) Initialencounter
۹۹۵٫۵۳ (T76.22XD) Subsequent encounter
Other Circumstances Related to Child Sexual Abuse
V61.21 (Z69.010) Encounter for mental health services for victim of child sexual
abuse by parent
V61.21 (Z69.020) Encounter for mental health services for victim of nonparental
child sexual abuse
V15.41 (Z62.810) Personal history (past history) of sexual abuse in childhood
V61.22 (Z69.011 ) Encounter for mental health services for perpetrator of parental
child sexual abuse
V62.83 (Z69.021) Encounter for mental health services for perpetrator of
nonparental child sexual abuse

کودک إزاری جنسی
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4995

Child Physical Abuse

Child Physical Abuse
Child Physical Abuse, Confirmed
۹۹۵٫۵۴ (T74.12XA) Initialencounter
۹۹۵٫۵۴ {T74.12XD) Subsequent encounter
Child Physical Abuse, Suspected
۹۹۵٫۵۴ (T76.12XA) Initialencounter
۹۹۵٫۵۴ (T76.12XD) Subsequent encounter
Other Circumstances Related to Child Physical Abuse
V61.21 (Z69.010) Encounter for mental health services for victim of child abuse
by parent
V61.21 (Z69.020) Encounter for mental health services for victim of nonparental
child abuse
VI 5.41 (Z62.810) Personal history (past history) of physical abuse in childhood
V61.22 (Z69.011 ) Encounter for mental health services for perpetrator of parental
child abuse
V62.83 (Z69.021) Encounter for mental health services for perpetrator of
nonparental child abuse

کودک آزاری جسمی
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4990

High Expressed Emotion Level Within Family
مشکل إبراز احساسات در خانواده
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4987

Disruption of Family by Separation or Divorce
اختلال های مرتبط با جدایی یا طلاق
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4969

Relationship Distress With Spouse or Intimate Partner
پریشانی روابط با همسر یا شریک جنسی
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4958

Child Affected by Parental Relationship Distress
کودک مبتلا به اضطراب رابطه والدین
Dsm5
تشخیص و درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4955

Upbringing Away From Parents
مشکلات مرتبط با کودکان دور از والد
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4946

Sibling relationship problems
مشکل ارتباطی بین خواهر و برادر
Dsm5
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4910

Parent- child relational problem
مشکل ارتباطی والد – کودک
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4895

sexual masochism disorder
اختلال مازوخیسم جنسی
تشخیص
نوع بومی و فرهنگی
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی

https://t.me/razmosaver/4768

frotteuristic disorder
اختلال تن مالی
تشخیص
رفتارهای مناسب مقابله
اموزش به قربانیان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4738

exhibitionistic disorder
اختلال بدن نمایی
تشخیص
توصیف
راهکار مقابله ای
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4694

voyeuristic disorder
اختلال تماشاگری
تشخیص
راهکارهای مقابله ای
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4664

ضعف روانی و علل ان
تشخیص
مراحل بروز
مداخله درمانی
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4659

Narcissistic Personality Disorder
اختلال شخصیت خود شیفته
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4648

schizoid personality disorder
اختلال شخصیت اسکیزویید
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4600

paranoid personality disorder
PPD
اختلال شخصیت پارانویید
تشخیص
تیپ های مختلف
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4581

impulsivity
تکانشگری
توصیف
تأثیر بر رفتار، خلق و اختلالات
اموزش مقابله ای
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4574

الزایمز
اختلالات عَصّب شناختی مرتبط
تشخیص
مداخله
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://t.me/razmosaver/4571

acute stress disorder
اختلال استرس حاد
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4569

delirium
دلیریوم
سندرم اختلال شناختی (هذیان)
مسمومیت،

عوامل بیماری جسمی،

مسمومیت دارویی،

بیماری روانی
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4560

antisocial personality disorder
اختلال شخصیت ضد اجتماعی
تشخیص
سبب شناسی
مداخله
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4558

Oppositional defiant disorder
اختلال نافرمانی مقابله ای
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4556

gender dysphoria
بی قراری جنسیتی
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4554

Genito-Pelvic PainPenetration Disorder
اختلال درد مقاربت / نفوذ
تشخیص و درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روان شناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4382

اجتناب/ اختلال در خوردن
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4247

اختلال نشخوار
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/4050

اختلال تبدیلی

تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3982

IAD ( اختلال اضطراب بیماری)

تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3965

اختلال علایم جسمانی
Somatic Symptom Disorder
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3926

Dissociative identity disorder
اختلال هویت تجزیه ای
تشخیص
درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3778

 Erectile Disorder

اختلال در نعوظ
– تشخیص
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3437

 ODD

اختلال نافرمانی مقابله ای
– تشخیص
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3434

 Female Orgasmic Disorder

اختلال در ارگاسم زنان
– تشخیص
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3307

 Delayed Ejaculation

تاخیر در إنزال مردان
– تشخیص
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3305

 Parent-Child Relational Problem

مشکل روابط والد – کودک
– تشخیص
– اسیب شناسی
– اموزش
PMT
PCIT
CPRT
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3294

 Gender Dysphoria in Children

GD
بی قراری جنسیتی در کودکان
– تشخیص
– مدیریت فردی، روانی و درمانی
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3291

 PTSD

اختلال استرس پس از ضربه
– تشخیص
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3247

 Disinhibited Social Engagement Disorder

DSED
اختلال تعامل اجتماعی بی بند و قید
– تشخیص
– عوامل پر خطر کودک ، نوجوان ، بزرگسال
– درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3171

 Reactive Attachment Disorder

اختلال دلبستگی واکنشی
تشخیص
عوارض ماندگار کودکی و بزرگسالی
درمان کودک و بزرگسال
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3150

 Excoriation Disorder

اختلال خراش پوست
– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3132

 Trichotillomania (Hair-Pulling Disorder)

اختلال موکنی
– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3108

 hoarding disorder

وسواس احتکار
– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3092

 Body Dysmorphic Disorder

اختلال بد شکلی بدن
– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/3079

 Generalized Anxiety Disorder

اختلال اضطراب منتشر
– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی

https://telegram.me/razmosaver/3059

 Agoraphobia

بازار هراسی

– تشخیص

-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/2973

 Panic Disorder(Panic Attack)

اختلال حمله هراس

– تشخیص

-درمان

دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/2960

 Panic Disorder(Panic Attack)

اختلال حمله هراس

– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/2960

Social Anxiety Disorder
اختلال اضطراب اجتماعی

– تشخیص
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
صوتی
https://telegram.me/razmosaver/2938

Cyclothymic Disorder
اختلال ادواری خویی

اختلال ادواری خویی

 -علایم و تشخیص

-علل
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز

اختلال دو قطبی

اختلال دو قطبی ١
اختلال دو قطبی ٢

صوتی (لطفا کلیک کنید):

اختلال دو قطبی

 -علایم و تشخیص

-علل
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز

اختلال اسکیزوفرنی فرم

-علایم و تشخیص
-علل
-درمان
دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
لطفا بر روی نوشته یا آدرس کانال کلیک کنید:

صوتی

 اختلال اسکیزوفرنی فرم

کانال مرکز 
https://telegram.me/razmosaver/2677

تشخیص و درمان

صوتی

اختلال هذیانی

دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
https://telegram.me/razmosaver

تشخیص و درمان

صوتی

اختلال شخصیت اسکیزوتایپال

دکتر جلال مرادی
مرکز روانشناسی و مشاوره راز
https://telegram.me/razmosaver

نزدیکترین تصویری که از افراد افسرده به ذهن خطور می کند این است که آنها قادر به بیرون آمدن از رختخواب نیستند. در دیدگاه های شناخته شده این عمل را ناشی از از دست دادن انگیزه های معمولی در زندگی می دانند و اینکه شخص افسرده به خاطر عدم توانایی در روبرویی با مشکلات تسلیم می شود و انگیزه های ضروری برای ادامه زندگی در آنها کمرنگ می گردد.

یکی از شایع ترین تعریف های علمی نسبت به افسردگی این است که انسان افسرده تعادل شیمیایی هورمون های مورد نیاز درون مغزش را از دست داده است. ولی با وجود تلاش همه جانبه علم داروسازی برای فراهم کردن تعادل دوباره در مغز افراد افسرده، بیماری افسردگی روز به روز گسترش بیشتری در دنیای معاصر می یابد.

دکتر روتنبرگ که خودش در نوجوانی تجربه وحشتناک افسردگی را لمس کرده است این تفسیر و تحلیل از افسردگی را کافی نمی داند بویژه اینکه همواره این پرسش در برابرش قرار می گرفت که چرا این بیماری روز به روز از شیوع بیشتری برخوردار می شود.

دکتر جاناتان روتنبرگ نویسنده کتاب « ریشه های تکاملی شیوع افسردگی» بدون آنکه منکر تاثیرات شفابخش داروهای افسردگی باشد بر اساس نظریه روانشناسی تکاملی، دلیل جدیدی را برای شیوع افسردگی ابراز کرده است که توضیح و تشخیص آن باعث دستیابی به راه حل های عملی برای مقابله با افسردگی خواهد داشت.

او برعکس نظریه عمومی معتقد است که افراد افسرده هرگز دست از آرزو و اهداف خویش بر نمی دارند. او مدعی است که انرژی و احساساتی که موجود زنده برای دستیابی به یک «چیز» به خرج می دهد بر اساس یک سیتم باستانی در بدن جانوران تعبیه شده است. به نظر او حیوانات چاره ایی ندارند جز تطبیق و عوض کردن و کم و زیاد کردن خواسته های شان و بدن شان نیز طوری تنظیم شده است که به شکل های مختلف حس ناامیدی را با تلاش های خدشه ناپذیر ادامه دهند. برای مثال یک خرس اگر در شکار ماهی در رودخانه موفق نباشد به طور طبیعی می داند که احساسات و انگیزه هایش را کم و زیاد کند و مثلا به ماهی های مرده یا ماهی کوچکتر و یا حتی میوه ها برای رفع گرسنگی بسنده کند.

دکتر روتنبرگ در تحقیقاتش نشان می دهد که انسانها از یک نظر با بقیه حیوانات فرق دارند. انسانها این قدرت را دارند که از هدف و سطح آرزوهای خود پایین نیایند. به اعتقاد دکتر روتنبرگ، بعضی از افراد افسرده بعد از یک شکست بزرگ به جای تغییر هدف تصمیم می گیرند که  انگیزه ها و سطح تلاش و توقع خود را به یکباره متوقف کنند.

از نظر او انسان افسرده بعد از روبرو شدن با سدهای بزرگ برای رسیدن به هدف، به جای آنکه دست از آن بکشند بر دستیابی به آن اصرار می ورزند و چون این وضعیت نمی تواند برای مدتی ادامه داشته باشد ضمن اصرار بر تعهدشان برای دستیابی به هدف، تا آنجا پیش می روند که بدن شان چاره دیگری ندارد جز آنکه سیستم انگیزه، انرژی و تمایل به همه چیز را کاملا خاموش سازند.

مثال های زیادی را در زندگی می توان جستجو کرد. دونده حرفه ایی که همه زندگی اش را در این رشته گذرانده است بعد از جراحت قادر به ادامه رقابت نیست ولی قادر به جداسازی خود از تعهد و هدف اصلی زندگی اش نیست و به جای تغییر برنامه زندگی، دستور خاموش شدن انگیزه ها و انرژی در زندگی را برای خود صادر می کند. فردی که رابطه زناشویی اش به یکباره دچار اختلال شده است و همسرش را از دست داده است چون نمی خواهد موقعیت جدید و هدف جدید زندگی را بپذیرد به یکباره دست از همه انگیزه ها و تمایلات زندگی بر می دارد.

از این منظر بعضی از افراد افسرده با تمام وجود خواهان حل مشکلات مربوط به رسیدن به هدف هستند ولی به خاطر یک قدرت تکاملی که مخصوص انسان هاست چون نمی خواهند بپذیرند که رسیدن به هدف ممکن نیست فرمان قطع انگیزه های زندگی را برای خود صادر می کنند. به نظر دکتر روتنبرگ این پدیده در عصر ما شیوع بیشتری دارد چون امکان تسلیم و در رختخواب ماندن برای جمعیت بیشتری از مردم امکان پذیرتر شده است. انسان افسرده ایی که دست از همه چیز می کشد و انفعال کامل اختیار می کند بر عکس  جانوران دنیای طبیعی همچنان شانس زنده ماندن برایش زیاد است.

دکتر روتنبرگ این نتیجه گیری را بسیار اساسی می داند چون اگر از این زاویه با افراد افسرده برخورد شود کافی است در دوران مشاوره به افراد افسرده این تشخیص منتقل شود که برای بیرون آمدن از وضعیت شان ناگزیر هستند دست از اهداف غیر عملی بردارند و انگیزه ها و احساسات و میل به زندگی را با اهداف جدید ایجاد کنند.

وَحشَت‌زَدِگی یا اختلال هراس (به انگلیسی: Panic attack) که پانیک اَتَک هم گفته می‌شود نوعی بیماری روانی از گروه اختلالات اضطرابی است که با هجوم ناگهانیِ وحشت به بیمار و ترس شخص از وقوع مجدد آن‌ها مشخص می‌شود. این حملات، که معمولاً بیش از چند دقیقه طول نمی‌کشند، با علایمی چون تپش قلب، عرق کردن، احساس تنگی و فشردگی در قفسهٔ سینه، لرزش، احساس ازدست‌دادن تعادل یا گیجی همراه است. این علایم آنقدر گسترده هستند که افراد فکر می‌کنند دچار سکتهٔ قلبی شده‌اند و می‌ترسند که بمیرند.

این حملات به‌صورت بسیار اتفاقی و طوری رخ می‌دهند که عامل تحریک‌کنندهٔ اصلی مشخص نیست. افراد مبتلا به این نوع اضطراب اغلب جوان هستند.

در کلیپ ویدوئوی زیر نمونه و توضیحات کاملی در مورد این بیماری را مشاهده خواهید کرد:

ویدئو اختلال هراس

+7

0

  

اختلال وسواس فکری یا عملی (به انگلیسی: O.C.D)، یک اختلال اضطرابی مزمن است که با اشتغال ذهنی مفرط درمورد نظم و ترتیب و امور جزئی و همچنین کمال‌طلبی همراه است، تا حدی که به از دست دادن انعطاف‌پذیری، صراحت و کارایی می‌انجامد.

در اختلال وسواسی – فکری عملی افکار وسواس‌گونه و اضطراب‌آور با وسواس‌های عملی همراه می‌شود. این وسواس‌های عملی کارهایی وسواس‌گونه هستند که شخص برای کوشش در راه کاهش وسواس‌های فکری خود انجام می‌دهد. این کردارها تکراری و کلیشه‌ای و تا اندازه‌ای غیرارادی هستند.

ازجمله تأثیرات وسواس (OCD) بر روی زندگی فرد مبتلا

۱. اتلاف وقت و از دست دادن سرمایهٔ ارزشمند عمر؛ زیرا بازیابی زمان ازدست‌رفته امکان ندارد؛
۲. عدم توانایی در تمرکز حواس و ایجاد حواس‌پرتی؛
۳. بازماندن از کارهای اصلی (ازجمله تحصیل علم و مطالعه و درس خواندن و به‌دنبال آن افت تحصیلی)؛
۴. خسته شدن ذهن و بی‌حوصله شدن فرد برای فکر کردن دربارهٔ موضوعات مهم و اساسیِ زندگی و تحصیلی؛
۵. مشکل در برقرای ارتباط و کاهش کیفیت زندگی.

در ویدئو زندگی یک بیمار وسواسی به وضوح نمایش داده شده است.

اختلال شخصيت اسكيزوئيد در كساني تشخيص داده مي شود كه عمري را در كناره گيري از اجتماع گذرانده اند. احساس ناراحتي آن ها در روابط اجتماعي، درونگرايي، و عواطف محدود و كند آن ها قابل توجه است. شخصيتهاي اسكيزوئيد در نظر ديگران آدم هائي مردم گريز، منزوي، يا تنها هستند.

ويژگيهاي باليني :

شخصيت اسكيزوئيد با كناره گيري، عدم دخالت در امور روزمره و اهميت ندادن به ديگران مشخص است. چنين كسي آرام، مردم گريز، درونگرا و غير اجتماعي است. ممكن است زندگي خود را با جزئي ترين وابستگي عاطفي با ديگران سپري كند، اسكيزوئيد در هماهنگي با مد زمان آخرين نفر است.

معمولاً تمام عمر در ابراز مستقيم خشم ناتوان بوده است. شخصيت اسكيزوئيد ممكن است انرژي عاطفي قابل توجهي در مسائل نامربوط به انسان، نظير رياضيات و ستاره شناسي، بكر برد. اغلب با سرگرمي ها و هوس هاي رژيم غذايي و مستلزم دخالت شخصي نيست، سرخود را گرم نگاه مي دارد.

هر چند شخصيت اسكيزوئيد درونگرا و خيال پرداز است ولي ظرفيت او براي شناخت واقعيت كمتر نيست. چون حركات پرخاشگرانه در واكنش هاي عادي او جائي، با هرگونه تهديد، واقعي يا خيالي، با تصورات صاحب قدرت مطلق بودن مي شمرند، در بعضي موراد چنين شخصي قادر به رشد و تكامل بوده و مي تواند عقايد بديع و سازنده به جهان ارائه نمايد.

درمان :

رواندرماني : درمان شخصيت اسكيزوئيد مشابه شخصيت پارانوئيد است. با اين وجود تمايلات بيمار اسكيزوئيد براي درون نگري هماهنگ با انتظارات درمانگر بوده و ممكن است به بيماري فداكار، هر چند دوري گزين، مبدل گردد. با پيدايش اعتماد، ممكن است بيمار اسكيزوئيد با ترس و هراس زياد دنيايي از خيال پردازي، دوستان خيالي و ترس از وابستگي هاي غير قابل تحمل حتي نزديك شده به درومانگر – از خود نشان دهد.

در گروه درماني ممكن است بيمار اسكيزوئيد يك سال ساكت بنشيند، اما بالاخره درگير مي شود. بيمار را بايد از جملات پرخاشگرانه ساير اعضا گروه نسبت به سكوت بيمار حفظ كرد، با گذشت زمان ممكن است گروه تجربه اي با معني براي بيمار گرديده و علاوه بر درمان تماس هاي اجتماعي را براي او امكان پذير سازد.

گردآوری: جلال مرادی

روانشناس بالینی

لطفا کلیک نمایید:

پاسخ به سوال های شما از طریق روانشناسان و مشاوران

با تشکر از از همکاران سایت روان آگاهی ، عزیزیانی که قصد پرسش از متخصصان را دارند و می توانند به سایت روان آگاهی مراجعه نمایند .

اختلال افسردگی  پس زایمانی

جلال مرادی

روان شناس بالینی

 اختلال افسردگی دارای چه علائمی است؟

ویژگی عمده اختلال افسردگی یک دوره زمانی حداقل 2 هفته ای است که در ضمن آن یا خلق افسرده یا بی علاقگی و یا فقدان احساس لذت تقریباً در همه فعالیت ها وجود دارد. در کودکان و نوجوانان ، خلق ممکن است تحریک پذیر باشد تا غمگین.

الف ـ همچنین فرد باید دست کم چهار نشانه دیگر از فهرست زیر را داشته باشد: تغییر در اشتها یا وزن ( کاهش قابل ملاحظه وزن بدون پرهیز یا رژیم غذایی خاص یا افزایش قابل ملاحظه وزن)، خواب (بی خوابی یا خواب زدگی تقریباً همه روزه)، و فعالیت روانی ـ حرکتی (بی قراری یا کندی روانی ـ حرکتی که صرفاً احساسی نبوده و از سوی دیگران قابل مشاهده باشد)؛ کاهش انرژی؛ احساس بی ارزشی یا گناه؛ اشکال در تفکر، تمرکز یا تصمیم گیری (کاهش توانایی تفکر یا تمرکز، یا بی تصمیمی) ؛ یا افکار عود کننده درباره مرگ و خودکشی؛ طرح نقشه و یا اقدام به خودکشی.

ب ـ این نشانه به دلیل مشکلات جسمی و اختلال های دیگر ایجاد نشده باشد.

ج ـ نشانه ها موجب پریشانی یا اختلال قابل ملاحظه بالینی در زمینه های کارکرد اجتماعی، شغلی، یا سایر زمینه های مهم شده باشد.

دـ نشانه ها ناشی از اثرات فیزیولوژیایی مستقیم مواد ( مانند سوء مصرف مواد، دارو یا درمان داروی) یا یک بیماری جسمانی (کم کاری تیروئید ) نباشد.

هـ ـ نشانه ها بر اثر دغدیدگی فرد نباشد.

میزان شیوع این اختلال در بین زنان بیشتر از مردان است . البته در فرهنگی های مختلف مواردی مانند کسالت، غمگینی بدون در نظر گرفتن موارد تشخیص به افسردگی نسبت داده می شود و این در حالی است که فرد که علائم و نشانه های افسردگی را ندارد.

میزان شیوع از 10 تا 25 درصد برای زنان متغییر است و به طور کلی بین 5 تا 9 درصد در نوسان است.  افسردگی خود به انواع مختلفی تقسیم می شود  که می توان به طور خلاصه به موارد زیر اشاره کرد:

ـ اختلال افسردگی عمده (دوره منفرد و عود کننده)، اختلال افسرده خویی، اختلال دو قطبی نوع II (مختلط، نامشخص هیپومنیک و افسرده) و اختلال ادواری خویی.

میزان درمان و نحو کار کردن با این اختلال ها به تناسب شدت و نوع اختلال و مشکلات همراه متفاوت است ولی به طور کلی الگوی فصلی بر همه آنها تاثیر مستقیم دارد.

 شاخص با شروع پس زایمانی

شاخص افسردگی با شروع پس زایمانی می تواند برای دوره افسردگی عمده، منیک، یا مختلط و... طی 4 هفته پس از توا=لد نوزاد روی دهد، به کار گرفته می شود.

به طور کلی ، نشانه های دوره افسردگی عمده، منیک، یا مختلط پس زایمانی تفاوتی با نشانه های خلقی غیر پس زایمانی ندارد.

نشانه هایی که در دوره های پس زایمانی شایع هستند، عبارتند از نوسانات خلقی، نا استواری خلقی، نگرانی و اشتغال فکر درباره سلامتی نوزاد، که شدت آن ممکن است از دلواپسی زیاد تا هذیان های آشکار متغیر باشد، اما این نشانه ها مختص آغاز پس زایمانی نیستند. وجود نشخوارهای فکری شدید یا هذیانی درباره نوزاد با افزایش قابل توجه خطر آسیب زدن به نوزاد همراه است.

لازم به ذکر است دوره های خلقی پس زایمامی از «غمگینی زایمانی» که تقریباً 70 درصد زنان طی 10 روز نخست بعد از زایمان به آم دچار می شوند و پدیده ای گذرا است که کارکردها را مختل نمی کند متفاوت است.

بررسی ها نشان می دهد که نشانه های خلقی، و اضطراب طی آبستنی، و همچنین «غمگینی زایمانی» خطر دوره افسردگی عمده پس زایمانی را افزایش می دهد.

 راه کارهای پیشگیری از تشدید و درمان  اختلال افسردگی چیست؟

ـ درمان حمایتی و خانواده درمانی

-استفاده از نور لطیف درخشان.

ـ بهترين‌ نتايج‌ با انجام‌ روان‌ درماني‌ يا مشاوره‌ همراه‌ با دارو درماني‌ حاصل‌ مي‌شوند.  که شامل موارد زیر می شود:

شناخت‌ درمانی يا رفتار درماني‌ (هدف‌ آن‌ تغيير افكار منفي‌ به‌ افكار مثبت‌ است‌ و آگاهی از وضعیت خود)؛ اصلاح روابط‌ بين‌ فردي‌ (هدف‌ آن‌ بهبود برقراري‌ روابط‌ با ديگران‌ است‌)؛ پيوستن‌ به‌ گروه‌هاي‌ حمايتي: اين‌ گروه‌ها به‌ بسياري‌ از افراد كمك‌ مي‌كنند كه‌ در جمعي‌ كه‌ همگي‌ مشكلات‌ كمابيش‌ مشابهي‌ دارند، مشكلات‌ خود را مطرح‌ كنند و در اين‌ بين‌، بذر دوستي‌هاي‌ زيادي‌ نيز ريخته‌ خواهد شد.

 منابع :

-         انجمن روان شناسی آمریکا . متن تجدید نظر شده  راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی.(2000). {ویرایش چهارم}.  مترجمان: نیکخو، محمد رضا؛ آوادیس یانس هامایاک. {ویرایش 2}. تهران: انتشارات سخن.

جلال مرادی

روان شناسی بالینی

الف : اضطراب شديد و نا متناسب با سطح رشد فرد در مورد جدايي از خانه يا كساني كه فرد به آنان دلبستگي دارد ،  كه با سه ( يا بيش از سه ) مورد از موارد زير مشخص مي شود:‌

1 ـ ناراحتي شديد و مداوم در زماني كه جدايي از خانه يا مظاهر اصلي دلبستگي رخ مي دهد يا احتمال آن وجود دارد .

2 ـ نگراني شديد و مداوم در مورد از دست دادن يا آسيب ديدگي احتمالي مظاهر اصلي دلبستگي .

3 ـ نگراني شديد و مداوم در مورد اينكه يك رويداد ناگوار باعث جدايي از مظاهر اصلي دلبستگي خواهد شد ( مانند گم شدن يا دزديده شدن ) .

4 ـ اكراه يا خودداري مداوم از رفتن به مدرسه يا جاهاي ديگر به دليل ترس از جدايي .

5 ـ ترس شديد و مداوم يا اكراه از تنها ماندن در خانه يا اماكن ديگر بدون حضور مظاهر اصلي دلبستگي يا افراد بزرگتر .

6 ـ اكراه يا خودداري مداوم از خوابيدن بدون حضور يكي از مظاهر دلبستگي و يا خوابيدن در مكاني غير از خانه خود .

7 ـ كابوسهاي مكرر در باره موضوع جدايي .

8 ـ شكايات مكرر از نشانه هاي ناراحتي بدني ( مانند سردرد ، دل درد ، تهوع يا استفراغ ) هنگامي كه جدايي از مظاهر اصلي دلبستگي رخ داده يا احتمال آن وجود دارد .

ب : مدت دوام اين اختلال حداقل 4 هفته است .

ج : شروع آن قبل از سن 18 سالگي است .

د : اين اختلال باعث ناراحتي يا اختلال قابل توجه باليني در عملكرد هاي اجتماعي ، تحصيلي ( يا شغلي ) يا ساير زمينه هاي مهم مي شود .

هـ :‌ اين اختلال بويژه طي دوره يك اختلال فراگير رشد ، اسكيزوفرني يا يك اختلال روان پريشي ديگر در نوجوانان و بزرگسالان رخ نمي دهد و با اختلال وحشت زدگي همراه با گذر هراسي بهتر توجيه نمي شود .

مشخص كنيد اگر :

باشروع  زودرس است : يعني زمان آغاز اختلال قبل از سن 6 سالگي است .

ويژگيهاي خاص وابسته به فرهنگ ، سن و جنسيت

در ميزان تحمل جدايي تفاوتهاي فرهنگي وجود دارد . لازم است بين اختلال اضطراب جدايي و ارزش بالايي كه بعضي از فرهنگها براي وابستگي متقابل شديد بين اعضاي خانواده قايلند ، تميز گذاشته شود .

تظاهرات اين اختلال ممكن است همراه با سن تغيير يابد . امكان دارد كودكان خردسال در برابر خطر هاي معيني كه والدين ، خانه يا خود آنان را تهديد مي كند ، ترس خاصي را نشان ندهند . وقتي كودكان بزرگتر مي شوند نگرانيها و ترسها اغلب برخطرهاي ويژه اي متمركزمي شوند ( مانند آدم ربايي و دزدي ). اضطراب و انتظار جدايي در اواسط دوره كودكي آشكار مي شود . هر چند نوجواناني كه اين اختلال را دارند ـ بويژه پسران ـ ممكن است وجود اضطراب جدايي را انكار كنند ولي اين اضطراب در محدود شدن فعاليت آزاد و اكراه در ترك منزل  بازتاب مي يابد . امكان دارد در افراد بزرگتر اين اختلال توان شخص را در برخورد با تغيير شرايط محدود كند ( مانند نقل مكان يا ازدواج ) . بزرگسالاني كه اين اختلال را دارند به طور معمول بيش از حد نگران فرزندان و همسر خود بوده وزماني كه از آنان جدا مي شوند ناراحتي قابل ملاحظه اي احساس مي كنند . اين اختلال  در نمونه هاي باليني در پسران و دختران به نسبت مساوي ديده مي شود ولي در نمونه هاي همه گير شناسي در دختران بيشتر است .

شيوع

اختلال اضطراب جدايي پديده اي نا متعارف نيست و برآورد ميزان شيوع آن تقريباً 4 درصد در كودكان و نوجوانان  است . شيوع اختلال اضطراب جدايي از كودكي تا نوجواني كاهش مي يابد .

 دوره يا سير

اختلال اضطراب جدايي ممكن است به دنبال بعضي از فشارهاي رواني زندگي ( مانند مرگ يك خويشاوند يا يك حيوان خانگي ، بيماري كودك يا يك خويشاوند ، تغيير مدرسه ، تغيير منزل يا مهاجرت ) ظاهر شود . امكان دارد شروع اختلال بسيار زود هنگام و در سنين پيش دبستاني باشد و ممكن است در هر زماني تا قبل از سن 18 سالگي بروز كند . ولي معمولاً شروع آن در نوجواني نامعمول است . اين اختلال به طور معمول داراي دوره هاي تشديد و بهبود است . در برخي موارد اضطراب در مورد احتمال جدايي و نيز اجتناب از موقعيت هايي كه در آنها جدايي وجود دارد ( مانند رفتن به دانشگاه ) ممكن است براي چند سال دوام يابد . با وجود اين ، در بررسي هاي پيگيري گسترده ، اكثر كودكان دچار اختلال اضطراب جدايي ، فاقد اختلال اضطرابي جدي هستند .

 را هکار های پیشگیری

-         آموزش مهارت های اجتماعی

-         تلاش برای ایجاد محیطی آرام در دوران بارداری و شش سال اول زندگی کودک

-         ایجاد حس اعتماد و امنیت در یک سال اول زندگی

-         در صورت اضطراب حساسیت زدایی منظم

-         ایجاد بهداشت روانی و خانوادگی و تلاش برای بستر سازی مناسب

-         مشاوره تربیتی

-         مشورت با متخصصان

جلال مرادی – روان شناس بالینی

افرادی هستند که به صورت پایدار مستمر  مایل به کسب  ویژگی های جنس مخالف هستند یا  این ویژگی را دارند. به این افراد دارای اختلال هویت جنسی می گویند .

ملاک های تشخیص این اختلال عبارتند از:

الف- اتخاذ شدید و مستمر هویت جنسی مخالف

در کودکان، این اختلال با چهار مورد  (یا بیشتر) از ویژگی های زیر ظاهر می شود:

۱) ابراز تمایل مکرر به تعلق داشتن به جنس مخالف ، یا اصرار به اینکه او از جنس مخالف است.

۲) در پسران ترجیح دادن لباسهای زنانه  یا ظاهر دخترانه؛ در دختران پافشاری بر پوشیدن فقط لباس های قالبی مرادانه

3) ترجیح دادن شدید و مستمر نقش های جنس مخالف در بازی وانمودی یا خیال پردازی های مستمر در مورد تعلق داشتن به جنس مخالف

4) تمایل شدید به شرکت در بازی ها و سرگرمی های قالبی جنس مخالف

5) ترجیح دادن شدید همبازی های از جنس مخالف

در نوجوانان و بزرگسالان، این اختلال با نشانه هایی مانند ابراز تمایل به تعلق داشتن به جنس مخالف، جا زدن مکرر خود به عنوان جنس مخالف، تمایل به زندگی یا پذیرفته شدن به عنوان جنس مخالف، یا اعتقاد به اینکه او احساسات و واکنش های خاص جنس دیگر را دارد.

ب- ناراحتی مستمر از جنسیت خود یا احساس عدم تناسب با نقش جنسی تعیین شده.

در کودکان، این اختلال با هر یک از نشانه های زیر تظاهر می کند:

در پسران، وجود این ادعا که آلت تناسلی یا بیضه هایش نفرت انگیز هستند یا ناپدید خواهند شد یا این ادعا که ترجیح می دهند آلت جنسی نداشته باشند، یا بیزاری نسبت به بازی های جنجالی، و اجتناب از اسباب بازی ها، بازیها، و فعالیت های قالبی مرادانه؛ در دختران، اجتناب از ادرار کردن به صورت نشسته، وجود این ادعا که در  او یک آلت تناسلی مردانه رشد خواهد کرد، یا این عقیده که او تمایلی به رشد پستان ها یا قاعده شدن ندارد، یا بیزاری آشکار نسبت به پوشش معمول زنانه.

در نوجوانان و بزرگسالان، این اختلال با نشانه هایی مانند اشغال ذهنی به رها شدن از صفات جنسی اولیه و ثانویه یا اعتقاد به اینکه او با یک جنسیت اشتباه متولد شده است تظاهر می کند.

سبب شناسی

در مورد کودکان ارجاع داده شده به درمانگر ، شروع علایق و فعالیت های جنس مخالف معمولاً بین 2  تا 4 سالگی گزارش می کنند . این افراد عمدتاً یا خود تمایل به تقلید رفتار جنس مخالف دارند یا اینکه به شوخی توسط همسالان و یا والدین تشویق می شوند.

برخی رفتار های والدین به صورت ناخواسته در بروز این اختلال تاثیر گذار است که از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- انتخاب اسم مبهم که جنسیت فرد را به صورت واضح مشخص نمی کند.

- عدم انتخاب اسباب بازی های مناسب یا نقش های بازی مناسب برای کودک.

- خلاصه کردن نام کودک به صورت های که فرد به صورت واقعی شناختی از نام واقعی خود ندارد.

- ترغیب کود به بازی های غیر قالبی و یا تشویق او در هنگام ادای رفتار یا طرز صحبت کردن جنس مخالف.

 - عدم اطلاع رسانی و آگاهی در مورد کنجکاوی جنسی کودکان باعث خواهد شد که آنها پاسخ صحیحی برای  سوال های خود نیابند و چه بسا دچار خطا شوند.

- مورد تجاور قرار گرفتن  کودکان پسر یا دختر توسط بزرگ سالان اعتماد به نفس و رشد هویتی آنها را با مشکل مواجه خواهد کرد.

- عدم حضور یا فقدان یکی از والدین به عنوان الگو،  در سن حساس  زیر شش سالگی و زمان بلوغ منجر به مشکلات متعدد از جمله هویت جنسی در فرزندان خواهد شد.

 و...

البته این موارد ذکر شده در صورت استمرار و تداوم ممکن است برای رشد اجتماعی کودک و هویت جنسی مساله ساز شوند و بهتر است والدین این مسائل را در خانواده بیشتر مد نظر قرار دهند و نیز از کودکان مراقبت بیشتری به عمل آورند.

همچنین در صورت مشاهده رفتار هایی از این قبیل در کودکان با یک متخصص روان شناسی در خصوص شیوه مداخله و تربیت کودک خود مشورت نمایند. 

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

ویژگی های تشخیصی اختلال شخصیت پارانویایی چیست؟

ویژگی اصلی اختلال شخصیت پارانویایی، یک الگوی عدم اعتماد و سوء ظن فراگیر نسبت به دیگران است به طوری که انگیزه های دیگران از سوی فرد به عنوان انگیزه های بد خواهانه تفسیر می شود. افراد مبتلا تصور می کنند که سایرین می خواهند آنها را استثمار کنند، فریب دهند و یا به آنها آسیب بزنند، حتی هنگامی که هیچ شواهدی در تائید این انتظار وجود ندارد.

آنها بر اساس شواهد اندک و یا بی هیچ دلیلی به دیگران بدگمان هستند، با تصور این که علیه آنها توطئه می کنند، ممکن است هر زمان و بدون هیچ دلیل به طور ناگهانی به دیگران حمله کنند. آنها اغلب احساس می کنند که به شدت و به طور جبران ناپذیری توسط دیگران صدمه می بینند، حتی برای این امر شواهد کافی و عینی وجود نداشته باشد. آنها با شک های بی مورد در مورد وفا داری و صداقت دوستان و همکاران خود، اشتغال ذهنی دارند و اعمال آنها را برای یافتن شواهدی از انگیزه های خصمانه به دقت زیر نظر می گیرند.

به طور تخصصی شخصیت پارانویایی درای ملاک های تشخیصی( DSM-IV-TR ) زیر است:

الف ـ بی اعتمادی و سوء ظن فراگیر نسبت به دیگران به طوری که انگیزه های آنها پلید و مغرضانه تفسیر می شود. این اختلال از اوایل بزرگسالی آغاز شده و در زمینه های مختلف تظاهر می کند که با چهار مورد از موارد زیر قابل تشخیص است:

1-      سوء ظن بدون پایه و اساس کافی مبنی بر این که دیگران اور را استثمار کرده، به او صدمه می زنند و یا او را فریب می دهند.

2-      با شک های بی مورد درباره وفاداری یا صداقت دوستان، همسر و بستگان.

3-      به علت ترس بدون دلیل، میلی به اعتماد کردن به دیگران ندارد، چون معتقد است است از این اطلاعات به صورت مغرضانه علیه وی استفاده خواهد شد.

4-      از گفته و رویدادهای معمولی، تحقیر پنهان یا معانی تهدید آمیز را استنباط می کند.

5-      پیوسته کینه دیگران را به دل می گیرد، یعنی اشتباه ها، خطا ها و لغزش های دیگران را نمی بخشد.

6-      حمله هایی را به شخصیت  یا حیثیت خود ادراک می کند که برای دیگران آشکار نیست و خیلی زود با عصبانیت واکنش نشان داده یا حمله متقابل می کند.

7-      بدون دلیل نسبت به وفاداری همسر یا شریک جنسی خود، سوء ظن مکرر دارد.

سوء ظن و بدگمانی بر زندگی زناشویی چه تاثیراتی دارد؟

بیشترین آزار و آسیب این افراد به اطرافیان نزدیک و بستگان می رسد که یکی از نزدیک ترین آنها، همسر است. فرد به دلیل این که همواره در پی اثبات بی وفایی همسر است موقعیت و فشار زیادی را به وارد می سازد.

چنین برداشت های سوء و  استدال های غیر منطقی باعث بروز اختلاف  های شدید شده و حتی این افراد از طریق محدود کردن، حبس خانگی، تحقیر و بازرسی شخصیت و هویت شریک جنسی را مورد آسیب قرار می دهند.

شدت آسیب ها و اتهام ها اطرافیان و بستگان را نیز در بر می گیرد و از لحاظ موقعیت اجتماعی و فرهنگی فرد تنزل پیدا می کند و همواره دیگران از برقراری ارتباط با آنها پرهیز می کنند چون عواقب دوستی و رفت و آمد با این افراد چیزی جز اتهام در پی نخواهد داشت.

 البته در این جا نباید منکر مشکلات و بروز برخی رفتار ها و سو استفاده ها شده ولی نباید این مشکلات به تمامی جامعه تعمیم داده شود و بهداشت روانی خود و خانواده  و همچنین آسایش آنها را با مشکل مواجه سازد.

شیوع کلی این اختلال به چه صورتی است؟

شیوع اختلال شخصیت پارانویایی، در جمعیت کلی 5/2 درصد است.

سبب شناسی اختلال چه چیزهایی است؟

شواهد نشان می دهد که خانواده و تربیت نقش به سزایی در بروز این اختلال دارد. تربیت و بی اعتمادی نسبت به کودک و دیدن شرایط مشابه در خانواده موجب بروز این اختلال در بزرگسالی خواهد شد.

شرایط نامساعد اجتماعی، احساس عدم اعتماد و مشکلات ارتباطی در بین افراد سبب خواهد شد فرد در اجتماع نیز مورد بی مهری قرار بگیرد اجتماع سرد و بی اعتماد سبب بروز حس بدگمانی در فرد شده و شرایط را سخت تر خواهد کرد. البته فرد خود به سبب بی اعتمادی به ارتباط های اجتماعی سبب پراکنده شدن و از دست دادن شبکه های حمایتی خواهد شد ولی بروز مشکلات اجتماعی و محیطی سبب می شود آنها دیگر نیاز به مدرک و جمع آوری مستندات نداشته باشند.

افراد اسکیزو و نیز مضطرب بیشتر از افراد دیگر دچار اختلال بدگمانی می شوند و دلیل این امر توهم و یا ترس از دست دادن محبوب است.

پرداختن بی مورد بی وفایی و نیز نشان دادن صحنه های خیانت همسران به یکدیگر نه تنها باعث بد آموزی در خانواده ها خواهد شد بلکه افراد دارای سوء ظن از این برنامه ها به عنوان مدرکی که فرضیه های آنها را تصدیق می کنند یاد می کنند و کنترل های خود را افزایش می دهند و باعث آزار بیشتر به خانواده و اطرافیان می شوند. 

شیوه های کاهش سوء ظن در زندگی زناشویی چه چیزهایی هستند؟

راه های مختلفی برای پیشگیری از بدگمانی وجود دارد .

در زمان ازدواج باید توجه داشت که صحیت ها و رفتار افراد نشان دهنده شخصیت پارانویایی آنها هست یا خیر. در این زمینه سعی کنید شناخت پیدا کنید و در انتخاب خود دقت بیشتری داشته باشید.

 البته مواردی در زندگی زناشویی وجود دارد که باعث تقویت حس اعتماد در همسران شده و از بروز سوء ظن و بی اعتمادی جلوگیری خواهد کرد:

داشتن صداقت، حذف رفتارهای پنهانی، برقراری ارتباط های خانوادگی و پرهیز از ارتباط های ناسالم، رعایت هنجارهای اجتماعی و فرهنگی و پرهیز از هنجار شکنی های مغایر با ساختار های اجتماعی، گفتگو در مورد سوء تفاهم به وجود آمده و رفع کامل آن، مراجعه به یک فرد متخصص برای حل مشکلات خانوادگی و درک بیشتر از همسر و درمان روان شناسی فرد دارای اختلال شخصیت پارنویایی در صورت مشکل آفرین شدن علائم و در نهایت استفاده هم زمان از روان درمانی و دارو درمانی برای کنترل نشانه ها و  تلاش برای تغییر رفتار .

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

ویژگی اصلی اختلال خواب مرتبط با تنفس، گسیختگی خواب است که به خواب آلودگی زیاد یا گاهی به بی خوابی منجر می شود و  استنباط بر این است که  به نابهنجاری های تنفس در طی خواب (مانند وقفه تنفسی در خواب یا هیپوونتیلاسیون آلوئولی مرکزی[1]) مربوط می شود. خواب آلودگی زیاد، شایعترین شکایت افراد مبتلا به اختلال خواب مرتبط با تنفس است. خواب آلودگی از برانگیختگی های مکرر در طی خواب شبانه یعنی همان زمانی که فرد تلاش می کند به طور طبیعی نفس بکشد ناشی می شود. این خواب آلودگی در موقعیت های آرمیده مانند هنگامی که فرد در حال مطالعه یا تماشای تلویزیون است آشکار تر می شود. ناتوانی فرد در کنترل این خواب آلودگی را می توان در جلسه های خسته کننده یا در سینما، تئاتر یا کنسرت مشاهده کرد. هنگامی که خواب آلودگی شدید است احتمال دارد فرد در حین گفت و شنود فعالانه، خوردن غذا، راه رفتن یا رانندگی به خواب رود. چرت ها نیرو بخش نبوده و ممکن است با سر درد خفیف در حین بیداری همراه گردند. با این وجود، در شدت این خواب آلودگی ممکن است گوناگونی قابل ملاحظه ای وجود داشته باشد. تاثیر خواب آلودگی ممکن است با مباهات فرد به این که قادر به خوابیدن در هر زمان و مکانی است کاهش یابد.

بی خوابی، بیدارشدن های مکرر یا خواب غیر نیرو بخش کمتر از  خواب آلودگی روزانه که شکایت اصلی افراد دچار اختلال خواب مرتبط با تنفس است، به چشم می خورند. بعضی افراد ممکن است در حین دراز کشیدن به پشت یا خوابیدن از مشکل تنفس شکایت کنند.

رویدادهای نابهنجار تنفسی ضمن خواب در  اختلال خواب مرتبط با تنفس عبارتند از: وقفه های تنفسی در خواب ( دوره های توقف تنفس)، وقفه های خفیف تنفسی در خواب[2]  (تنفس نابهنجار سطحی یا کند)، و ضعف تنفس[3] ( سطوح نابهنجار اکسیژن و دی اکسید کربن خون).

سه نوع اختلال خواب مرتبط با تنفس که توصیف شده اند عبارتند از: نشانگان وقفه تنفسی مسدود کننده در خواب، نشانگان وقفه تنفسی مرکز در خواب[4] ، و نشانگان هیپوونتیلاسیون آلوئولی مرکزی[5] . برای توصیف افراد چاقی که دارای آمیزه ای از نشانگان وقفه تنفسی مسدود کننده در خواب و ضعف تنفس در بیداری و همچنین ضعف تنفس مرتبط با خواب هستند، اصطلاح قدیمی نشانگان پیک ویکی[6] به کار برده شده است.

[1]  Central alveolar hypoventilation

اختلال وسواس فکری - عملی  

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

ویژگی های تشخیصی اختلال وسواس فکری – عملی

ویژگی های اصلی اختلال وسواس فکری- عملی عبارتند از وسواس های فکری یا عملی برگشت کننده که به دلیلی شدید بودن وقت  گیر هستند (یعنی، بیش از یک ساعت در روز وقت می گیرند) یا به پریشانی آشکار یا اختلال عمده منجر می شوند.

ملاک های تشخیصی اختلال وسواس فکری- عملی عبارتند از:

الف ـ وجود وسواس های فکری یا عملی: وسواس های فکری به این گونه تعریف شده اند:

عدم كنترل ادرار يكي از شايعترين علل مراجعه به روانپزشك، روان شناس يا متخصص كودكان مي باشد.

كودكاني كه به سن پنج سالگي مي رسند بايد توانائي نگهداري و كنترل ادرار خود را كسب كنند .حال اگر با رسيدن به سن پنج سالگي با سطح رشدي مناسب بدون هيچ دليل جسمي و مشكلات پزشكي  و يا مصرف  برخي  داروها ( ادرار او رها)، كنترل ادرار صورت نگيرد و اين مسئله دو بار در هفته به مدت سه ماه پياپي باشد، فرد مبتلا به اختلال بي اختياري ادرار خواهد بود. شب ادراري ممكن است خواه عمدي و خواه غير عمدي باشد. در واقع ترس، اضطراب، از دست دادن مهر و محبت والدين، تولد كودك ديگر، جلب نظر والدين، ترس از تنبيه و در بچه هاي بزرگتر مشكل در مدرسه و دوستان و در كل هيجانات مختلف در كودك مهمترين علل بيماري هستند.

وجود نشانه هاي نظير مكيدن انگشت، كج خلقي، لجبازي  و ساير مشكلات رفتاري همراه با اين اختلال گزارش است، زيرا عدم كنترل ادرار نيز  به نوبه’ خود بر روان كودك اثر مي گذارد و سر زنش يا تنبيه از طرف والدين باعث احساس ناراحتي و ضعف شده و بر شدت عدم كنترل ادرار مي افزايد، والدين بايد سعي كنند با آرامش و صبر با كودكان برخورد كنند، بايد از توبيخ و تنبيه كودك خودداري كرد و با اين عمل او را متوجه ساخت كه عدم كنترل ادرار عمل زشت و شرارت نيست بلكه نوعي بيماري است. 

لکنت زبان    

جلال مرادی – روان شناس بالینی

لکنت کلونیک یا حالت تکراری در بیان کلمه در این نوع از لکنت زبان کودک یک سیلاب از کلمه‌ای را (که معمولاً اولین سیلاب کلمه را) با سرعت و تشنج تکرار می‌کند. مثلاً کلمه پدر را چنین بیان می‌کند: پ پ پ پدر.

لکنت تونیک یا توقف در تلفظ در این حالت در فعالیت عضلات تلفظی چند ثانیه توقف و سکون به وجود می‌آید و کودک دچار وقفه در تلفظ و ادای کلمه همراه با فشار، کوشش و حرکات خاصی است. کودک مبتلا به این لکنت برای ادای کلمه شدیدا به خودش فشار می‌آورد و پس از لحظاتی سکون به طور ناگهانی و با تشنج کلمه را ادا می‌کند.

البته لکنت زبان ریشه در دوران کودکی دارد و باید از مواردی از قبیل : بريده گويى ، گفتار پارکینسون ، لرزش اساسی ، مکررگويى ، آوا پريشى بگیر و ول کن ، لالى انتخابی و اضطراب اجتماعی آن را تفکیک داد.

 تغییر حالت در لکنت زبانی به طرز عجیبی نشان از حالت روانی دارد و فرد در مواردی غیر موقعیت های ارتباطی که مورد توجه و متکلم الوحده است مانند (ارائه کنفرانس، یا سخنرانی) در موارد دیگر دیده نمی شودمانند (در جمع خوانی ، آواز ، صحبت با حیوانات و اسباب بازی ها صحبت با افراد کوچکتر از خود در فرد )

همچنین برای اختلال لکنت زبان عوامل ژنتیکی نیز پیدا شده است، سه ژن GNPTAB ، GNPTG ، و NAGPA  عامل این اختلال شناخته شده اند .

برخی از کودکان از تولد دچار لکنت هستند که از جمله عوامل ایجاد کننده می توان به آسیب دوران جنینی، فلج  مغزی، عقب ماندگی ذهنی، تولد خواهر و برادر دیگر و ... اشاره کرد.

کری یا کم نوایی در افراد ممکن است باعث لکنت زبان شود به دلیل اینکه فرد قادر به تشخیص کامل صوت و آوا خود نیست و یا به سختی می شنود بنابراین امکان دارد تکرار آن ناشی از این نقص باشد و شاید به دلیل عدم بازخورد صحیح به بخش مرتبط با زبان در مغز در فرد لکنت زبان ایجاد شود.

یاد زدودگی تجزیه ای 

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

مقدمه

یاد زدودگی تجزیه ای بر حسب ناتوانی برای یادآوری اطلاعات شخصی مهم که معمولاً دارای ماهیت آسیب زا یا فشار زاست، مشخص می شود، که به دلیل گستردگی نمی توان آن را با فراموشکاری عادی توجیه کرد.

 این اختلال مشتمل بر اختلال حافظه بازگشت پذیر است که در آن خاطرات مربوط به تجربه شخصی نمی توانند به شکل کلامی بازیابی شوند (یا اگر به طور موقت بازیابی شوند، نمی توانند به طور کامل در هشیاری باقی بمانند) از نشانه های دیگر این اختلال ان است که منجر به اختلال عمده در کارکرد اجتماعی، شغلی و یا سایر زمینه های مهم می شود.

این وقفه ها با رویدادهای تنش زا در زندگی ارتباط دارند و به انواع گوناگونی تقسیم می شوند:

-         یادزدودگی موضعی[1] ، فرد در یادآوری رویدادهایی که در ضمن یک دوره زمانی محدود روی داده اند، معمولاً در چند ساعت نخست پس از رویداد به شدت آشفته ساز دچار مشکل می شود ( برای مثال، بازمانده یک سانحه اتومبیل که در آن یکی از اعضای خانواده کشته شده است ممکن است تا 2 روز قادر به یادآوری چیزی از حادثه نباشد).

-         یادزدودگی انتخابی[2] ، شخص قادر به یادآوری قسمتی از، اما نه همه، رویدادهایی است که در ضمن یک محدوده زمانی معین اتفاق افتاده است ( به عنوان مثال، بخشی از بمباران یا صحنه خشونت بار).

-         یادزدودگی فراگیر، ناتوانی در یادآوری، کل زندگی فرد را در بر می گیرد.

[1] Localized amnesia

[2] Selective amnesia 

بی اشتهایی عصبی

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

مقدمه

ویژگی های اصلی بی اشتهایی عصبی خودداری از حفظ کمترین وزن بهنجار بدن ترس شدید از افزایش وزن ، و اختلال قابل ملاحظه در درک شکل یا اندازه بدن است. به علاوه زنانی که به این اختلال مبتلا هستند پس از نخستین قاعدگی دچار فقدان قاعدگی می شوند.

معمولاً از دست دادن وزن در درجه اول از راه کاهش در میزان کل غذای مصرفی صورت می گیرد. اگرچه این افراد ممکن است با کنار گذاردن غذاهای پر کالری از رژیم غذایی شان شروع کنند، اما بیشتر آنها سر انجام رژیم بسیار محدودی را حفظ می کنند که گاهی تنها معدودی از غذاها را شامل می شود. روش های اضافی از دست دادن وزن شامل تخلیه (یعنی، استفراغ عمدی یا مصرف نابه جای ملین ها، مدرها، یا تنقیه) و ورزش زیاد و مفرط است.

مبتلایان به این اختلال به شدت از افزای شوزن یا چاقی می ترسند. این حالت حتی با کاهش وزن از بین نمی رود بالکه شدت این نگرانی افزایش می یابد.

تجربه و اهمیت وزن در این افراد تحریف شده است به شکلی که این افراد احساس چاقی کلی می کنند در حالی که دیگران اذعان دارند لاغرند، این افراد دائم در حال برانداز کردن باسن ، شکم و ران های خود هستند.

آنها ممکن است از وزن کشی مکرر، اندازه گیری وسواسی اندام ها و استفاده مستمر از آینه برای بازبینی قسمت های بدن  استفاده کنند. این افراد کاهش وزن را ناشی از مدیریت می دانند و از تایید مشکلات ناشی از سوء تغذیه طفره می روند.

فقدان قاعدگی در زنان مشاهده می شود و در دختران سنین پیش از بلوغ ، نخستین قاعدگی ممکن است در اثر این بیماری به تاخیر بیفتد.

انها برای رفع مشکل اقدام به مراجعه و درمان نمی کنند و بیشتر آنها بینشی از بیماری خود ندارند.

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

ویژگی های تشخیصی هراس اجتماعی

الف ـ ترس آشکار و مستمر از یک یا چند موقعیت اجتماعی یا عملکردی که شخص در معرض دید اشخاص نا آشنا یا احتمالاً در معرض توجه دیگران قرار می گیرد. فرد از این واهمه دارد که کاری انجام خواهد داد ( یا نشانه های اضطراب را ظاهر خواهد کرد) که موجب تحقیر یا شرمندگی او خواهد شد.

تذکر: در کودکان باید شواهدی از توانایی برای برقراری روابط اجتماعی متناسب با سن، با افراد آشنا وجود داشته باشد و اضطراب باید در محیط های همراه با همسالان، نه این که تنها در تعامل های با بزرگسالان روی دهد.

ب ـ قرار گرفتن در معرض موقعیت های اجتماعی ترس آور تقریباً همیشه به اضطراب منجر می شود، که ممکن است به شکل حمله وحشت زدگی وابسته به موقعیت یا با زمینه موقعیتی ظاهر شود.

تذکر: در کودکان، اضطراب ممکن است به شکل گریه کردن، قشقرق، سفت کردن اندام ها، یا کناره گیری و بیزاری از موقعیت های اجتماعی که در آن افراد نا آشنا حضور دارند، ابراز شود.

ج ـ شخص می داند که ترسش مفرط یا غیر منطقی است.

تذکر: در کودکان ممکن است این ویژگی وجود نداشته باشد.

دـ شخص از موقعیت های اجتماعی یا عملکردی ترس آور  اجتناب کرده یا آنها  را با اضطراب یا پریشانی شدید تحمل می کند.

هـ ـ اجتناب، اضطراب انتظاری، یا پریشانی در موقعیت(یا موقعیت های) اجتماعی یا عملکردی به طور قابل ملاحظه ای با فعالیت های عادی، کارکرد شغلی(تحصیلی)،یا فعالیت ها یا روابط اجتماعی تداخل می کند، یا پریشانی آشکاری درباره ابتلاء به هرهاس وجود دارد.

و ـ در افراد زیر 18 سال طول مدت نشانه ها حداقل  6 ماه است.

زـ ترس یا اجتناب، ناشی از اثرات فیزیولوژیایی مستقیم مواد (دارو ها یا مواد ) یا مشکلات روان شناختی دیگر نباشد.

 این اختلال احتمال تعمیم به موقعیت های دیگر  را نیز دارد  مانند: آغاز کردن یا ادامه دادن گفتگوها، شرکت کردن در گروه های کوچک، قرار ملاقات عشقییا خواستگاری، صحبت کردن با مراجع قدرت، حضور در میهمانی ها و ... .

 علایم همراه اختلال: حساسیت مفرط به انتقاد، ارزیابی منفی، یا طرد شدن، اشکال در ابراز خود، عزت نفس ضعیف یا احساس حقارت.  عدم مهارت اجتماعی (تماس چشمی ضعیف)، نشانه های اضطراب (دست های سرد، مربوط، رعشه و صدای لرزان).

فرهنگ، سن و جنسیت چه تاثیری بر این اختلال دارد؟

در برخی فرهنگ ها  این نوع هراس به شکل های دیگری نیز بروز می یابند. مثلاً ممکن است با عنوان شرم در حضور دیگران، یا سرخ شدن چهره، چشم درچشمی، عرق کردن شدیدو  بوی بد بدن نمایان شود.

کودکان از تماس با دیگران  کناره گیری می کنند، از شرکت در بازی های گروهی اجتناب می کنند، از فعالیت های اجتماعی کناره گیری می نمایند، در حاشیه فعالیت های اجتماعی باقی بمانند، و سعی کنند در کنار اشخاص آشنا باقی بمانند.

مطالعات همه گیر شناختی و اجتماعی حاکی از آن است که هراس اجتماعی در زنان شایع تر از مردان است. اما، در اکثر نمونه های بالینی، شیوع آن یا در هر دو جنس برابر است یا بیشتر مبتلایان را مردان تشکیل می دهند.

شیوع کلی این اختلال به چه صورتی است؟

شیوع بیمار بین 3 تا 13 درصد گزارش شده است.

دوره یا سیر اختلال چگونه است؟

شروع هراس اجتماعی به طور معمول در اواسط نوجوانی و گاهی با سابقه بازداری اجتماعی یا کمرویی در دوران کودکی همراه است. برخی  افراد شروع در اوایل دوران کودکی را گزارش می کنند. شروع اختلال ممکن است به طور ناگهانی و به دنبال یک تجربه تنش زا یا تحقیر  کننده، باشد یا احتمال دارد تدریجی باشد.

سیر هراس اجتماعی اغلب پیوسته یا مداوم است. طول مدت آن بیشتر برای تمام عمر است، ولی ممکن است شدت این اختلال در بزرگسالی کاهش یابد یا رو به ضعف گذارد. احتمال دارد به مقتضیات زندگی تغییر کند.برای مثال سخنرانی ، قرار ملاقات ازدواج، تغییر شغل و... .

راه های پیشگیری و درمان آن را بیان کنید

ـ دارو درمانی: بنا به شدت اختلال می توان از دارو برای مهار علائم استفاده کرد.( دارو های سه حلقه ای، مهارکننده های اختصاصی باز جذب سرتونین، بنزودیازپین ها، مهار کننده های منو آمین اکسیداز)

ـ در مان های شناختی و رفتاری: شناخت درمانی(نشان دادن اعتقادات غلط بیمار به وی و دادن اطلاعات صحیح در مورد حمله های پانیک)، آرام سازی کاربردی ، تنفس آموزی (آموزش نحوه صحیح مهار کردن میل به نفس نفس زدن) و مواجه سازی تدریجی(تصویری و واقعی) .

ـ درمان های روانی اجتماعی: خانواده درمانی (آموزش و حمایت) ، روان درمانی بینش مدار(درک معنای ناخودآگاه اضطرابش، مفهوم نمادین موقعیتی که از آن اجتناب می کند، لزوم واپس زنی تکانه ها).

منابع :

-         انجمن روان شناسی آمریکا . متن تجدید نظر شده  راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی.(2000). {ویرایش چهارم}.  مترجمان: نیکخو، محمد رضا؛ آوادیس یانس هامایاک. {ویرایش 2}. تهران: انتشارات سخن.

-         کاپلان و سادوک.(2007).خلاصه روان پزشکیعلوم رفتاری / روانپزشکی بالینی. ویراست دهم. ترجمه فرزین رضاعی. (1387). جلد دوم، ویرایش دهم.  تهران : انتشارات ارجمند.

 جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

اختلال افسردگی دارای چه علائمی است؟

ویژگی عمده اختلال افسردگی یک دوره زمانی حداقل 2 هفته ای است که در ضمن آن یا خلق افسرده یا بی علاقگی و یا فقدان احساس لذت تقریباً در همه فعالیت ها وجود دارد. در کودکان و نوجوانان ، خلق ممکن است تحریک پذیر باشد تا غمگین.

الف ـ همچنین فرد باید دست کم چهار نشانه دیگر از فهرست زیر را داشته باشد: تغییر در اشتها یا وزن ( کاهش قابل ملاحظه وزن بدون پرهیز یا رژیم غذایی خاص یا افزایش قابل ملاحظه وزن)، خواب (بی خوابی یا خواب زدگی تقریباً همه روزه)، و فعالیت روانی ـ حرکتی (بی قراری یا کندی روانی ـ حرکتی که صرفاً احساسی نبوده و از سوی دیگران قابل مشاهده باشد)؛ کاهش انرژی؛ احساس بی ارزشی یا گناه؛ اشکال در تفکر، تمرکز یا تصمیم گیری (کاهش توانایی تفکر یا تمرکز، یا بی تصمیمی) ؛ یا افکار عود کننده درباره مرگ و خودکشی؛ طرح نقشه و یا اقدام به خودکشی.

ب ـ این نشانه به دلیل مشکلات جسمی و اختلال های دیگر ایجاد نشده باشد.

ج ـ نشانه ها موجب پریشانی یا اختلال قابل ملاحظه بالینی در زمینه های کارکرد اجتماعی، شغلی، یا سایر زمینه های مهم شده باشد.

دـ نشانه ها ناشی از اثرات فیزیولوژیایی مستقیم مواد ( مانند سوء مصرف مواد، دارو یا درمان داروی) یا یک بیماری جسمانی (کم کاری تیروئید ) نباشد.

هـ ـ نشانه ها بر اثر دغدیدگی فرد نباشد.

میزان شیوع این اختلال در بین زنان بیشتر از مردان است . البته در فرهنگی های مختلف مواردی مانند کسالت، غمگینی بدون در نظر گرفتن موارد تشخیص به افسردگی نسبت داده می شود و این در حالی است که فرد که علائم و نشانه های افسردگی را ندارد.

میزان شیوع از 10 تا 25 درصد برای زنان و از 5 تا 12 درصد برای مردان متغییر است و به طور کلی بین 5 تا 9 درصد در نوسان است.  افسردگی خود به انواع مختلفی تقسیم می شود  که می توان به طور خلاصه به موارد زیر اشاره کرد:

ـ اختلال افسردگی عمده (دوره منفرد و عود کننده)، اختلال افسرده خویی، اختلال دو قطبی نوع II (مختلط، نامشخص هیپومنیک و افسرده) و اختلال ادواری خویی.

میزان درمان و نحو کار کردن با این اختلال ها به تناسب شدت و نوع اختلال و مشکلات همراه متفاوت است ولی به طور کلی الگوی فصلی بر همه آنها تاثیر مستقیم دارد.

فصل چه تاثیری در اختلال های افسردگی دارد و به چند دسته تقسیم می شود؟

شاخص با الگوی فصلی می تواند برای الگوی دوره های افسردگی عمده در اختلال دو قطبی نوع I ،  اختلال دو قطبی نوع II ، یا اختلال افسردگی عمده عود کننده به کار گرفته شود.  ویژگی اصلی آن شروع و بهبود دوره های افسردگی عمده در  روزهای معینی از سال است. در بسیاری موارد ، دوره ها در پاییز یا زمستان شروع شده و در بهار بهبود می یابند.

دوره افسردگی فصلی باید به طور قابل ملاحظه ای بیشتر از همه دوره های افسردگی غیر فصلی در طول زندگی فرد باشند . این شاخص برای آن دسته از وضعیت هایی که الگوی رخدادشان بر اساس محرک های تنش زای روانی  ـ اجتماعی  فصلی ( مانند بیکاری فصلی یا برنامه تحصیلی فصلی) توجیه بهتری دارند، به کار برده نمی شود.  اغلب شروع افسردگی با الگوی فصلی  بر حسب بی حالی، خواب زدگی، پرخوری، افزایش وزن و اشتیاق یا هوس برای کربوهیدرات ها مشخص می شوند. و تا اواسط بهار ادامه خواهند داشت و در بهار و تابستان بهبود نسبی پیدا می کنند و در پاییز و زمستان دوباره اوج می گیرند.

اختلال افسردگی با الگوی فصلی به چه میزان شیوع دارد؟

جوان ها بیشتر در معرض دوره های افسردگی زمستانی قرار دارند. 60 تا 90 درصد مبتلایان به الگوی فصلی را زنان تشکیل می دهند.

البته الگوی فصلی نباید با بیکاری در فصل زمستان منظور شود و این نوع اختلال به طور عمده خاصیت فصلی دارد تا عوامل محیطی و اجتماعی. یکی از راه های تشخیص این نوع اختلال دو سال عود  افسردگی در پاییز و زمستان و بهبود نسبی در بهار است.

راه کارهای پیشگیری از تشدید و درمان  اختلال افسردگی با الگوی فصلی چیست؟

ـ استفاده از نور لطیف درخشان.

ـ بهبودی های کامل معمولاً در بهار صورت می گیرد.

ـ بهترين‌ نتايج‌ با انجام‌ روان‌ درماني‌ يا مشاوره‌ همراه‌ با دارو درماني‌ حاصل‌ مي‌شوند.  که شامل موارد زیر می شود:

شناخت‌ درمانی يا رفتار درماني‌ (هدف‌ آن‌ تغيير افكار منفي‌ به‌ افكار مثبت‌ است‌ و آگاهی از وضعیت خود)؛ اصلاح روابط‌ بين‌ فردي‌ (هدف‌ آن‌ بهبود برقراري‌ روابط‌ با ديگران‌ است‌)؛ پيوستن‌ به‌ گروه‌هاي‌ حمايتي: اين‌ گروه‌ها به‌ بسياري‌ از افراد كمك‌ مي‌كنند كه‌ در جمعي‌ كه‌ همگي‌ مشكلات‌ كمابيش‌ مشابهي‌ دارند، مشكلات‌ خود را مطرح‌ كنند و در اين‌ بين‌، بذر دوستي‌هاي‌ زيادي‌ نيز ريخته‌ خواهد شد.

منابع :

-         انجمن روان شناسی آمریکا . متن تجدید نظر شده  راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی.(2000). {ویرایش چهارم}.  مترجمان: نیکخو، محمد رضا؛ آوادیس یانس هامایاک. {ویرایش 2}. تهران: انتشارات سخن.

جلال مرادی ـ روان شناس بالینی

 در بین مردم به طور عمومی از این اختلال به عنوان یک مشکل بیرونی یاد می کنند و آن را به حمله (خفتو، شووه ، شبح و...) در هنگام خواب برای تسخیر جسم انسان نسبت می دهند. البته در این زمینه داستان ها و برداشت مردم باور به این موجود را بیشتر کرده است و برای مقابله با این مشکل در افراد از ابزارهای هم چون بند شلوار، سوزن، سنجاق سینه و باورهای دینی هم چون خواندن آیت الکرسی، و قرار دادن قرآن در زیر سر استفاده می شود.  و به نحوی تلقینی باور دارند وجود این کارها و قرار گرفتن فردی نترس و یا مومن در کنار فردی که مورد حمله قرار می گیرد در رفع مشکل تاثیر گذار خواهد بود. ولی این موضوع ماهیتی اختلالی دارد که با شناخت جنبه های زیستی، روانی می توان آن را بر طرف کرد.

«فلج خواب (Sleep paralysis) یکی از اختلال های خواب است و علایم آن در هنگام خواب رفتن و یا بیدار شدن پیدا می شود. در این هنگام فرد توانایی انجام اعمال ارادی را از دست می دهد. غالباً بیمار کاملاً هوشیار است. این حملات گاهی تا چند دقیقه طول می کشد و گاهی فرد می تواند با ایجاد حرکاتی در چشم های خود حمله را متوقف نماید. این حملات فوق العاده ناخوشایند است . گاهی نیز در هنگام به خواب رفتن یا بیدار شدن توهماتی پیدا می شوند که به صورت بینایی، شنوایی، و لامسه بوده و در بسیاری از افراد سالم نیز مشاهده می شود. توهماتی که در هنگام خواب پیدا می شوند، توهمات هیپنو گوجیک (Hypnogogichallucinations) نامیده می شود. گاهی توهمات هیپنو گوجیک همراه فلج خواب مشاهده می شود. اتوسکپی (Auto scopy) تجربه ای است که فرد تصویر خودش را می بیند و می داند که این تصویر متعلق به خودش می باشد و گاهی شبح در آینه نامیده می شود . این تجربه از نوع توهم های بینایی است. پیدایش این تصویر با اراده بیمار نمی باشد. این علامت  ممکن است در انواع روان پریشی ها و یا اختلالات دیگر نیز مشاهده شوند و تحت عنوان (Autoscopichallucination) می شود. » (غفاری نژاد   1379)

یکی از شایع ترین اختلال های مرتبط با فلج خواب صرع است . کاهش اکسیژن، مشکلات تنفسی، افسردگی، دلیریوم، روان پریشی ، اختلال در عملکرد نیکره راست و چپ مغز، اختلال های عصب شناسی، یا خستگی بیش از حد از عوامل بروز این حمله هستند.

علت این اختلال می تواند ناشی از عملکرد مغز، نقش ساقه مغز، سیستم لیمبیک و قطعه پری فرونتال باشد که در بروز اختلال هراس نیز نقش دارند.

با توجه به مطالعات توهمات اتو سکوپیک بیشتر مربوط به قطعه پس سری – گیجگاهی راست مغز است بنابراین آسیب یا احتمال آسیب شاید این پدیده را بیشتر کند. همچنین مشاهده آن در بیماران مصروع و بیماران روانی، فرضیه وجود ترس شدید در این افراد را تایید کرده است.

طبق تحقیق فوکودادر ژاپن، 8/39 درصد از افراد به ظاهر سالم فلج خواب را تجربه کرده اند. البته نشان می دهد که 98 درصد افرادی که تجربه فلج خواب داشته اند، حداقل یک علامت روانی داشته اند. در مطالع ای در چین میزان 37 درصد گزار ش شده است. 

در مرحله اول فرد باید ارزیابی جسمی شود تا از عدم وجود مشکلات جسمی و مغزی اطمینان حاصل کرد.  در صورت بروز مشکلات روانی از طریق دارو درمانی (ضد افسردگی و یا ضد اضطراب) می تواند علائم را کاهش داد. مصرف ایمی پرامین در رفع علائم تاثیر خوبی داشته است. ( غفاری نژاد   1379)

همچنین در بحث روان درمانی آموزش آرام سازی و حساسیت زدایی تدریجی در کاهش  اضطراب تاثیر مطلوبی خواهد داشت بنابراین رفتار درمانی و تکنیک گفتار درمانی دیالیکتیکی در رفع مشکلات اضطرابی و بهبود اختلال فلج خواب تاثیر گذار خواهد بود.

منبع:

-         انجمن روان شناسی آمریکا . متن تجدید نظر شده  راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی.(2000). {ویرایش چهارم}.  مترجمان: نیکخو، محمد رضا؛ آوادیس یانس هامایاک. {ویرایش 2}. تهران: انتشارات سخن.

-         غفاری نژاد، علیرضا. (1379). گزارش یک مورد اختلال هراس شبانه همراه با حملات فلج خواب و تجربه خروج روح از بدن. مجله دانشگاه علوم پزشکی کرمان. دوره هشتم، شماره یک، ص 65-61.   

ماه رمضان و فرصت نه گفتن به رفتارهای ناپسند

اختلال پرخوری عارضه ای است که باعث ایجاد مشکلاتی از جمله چاقی، احساس نارضایتی در فرد و کاهش اعتماد به نفس می شود.

وجود خوراکی های رنگارنگ و اغذیه فروشی ها باعث شده است که کودکان از بدو تولد به خوردن خوارکی ها و مصرف غذاهای آماده عادت نمایند. این عادت در نوجوانی و بزرگسالی نیز ادامه می یابد و متاسفانه باعث بروز مشکلات جسمی، روانی و تحمیل هزینه های درمانی به خانواده و جامعه می شود.

برای اصلاح رژیم غذایی مناسب و استفاده از غذاهای پروتین دار، میوه و سبزی جات نیازمند برنامه ریزی مناسب و محدودیت منع مصرف تنقلات و غذاهای نامناسب هستیم . کسانی که به دنبال اندام مناسب، اصلاح برنامه غذایی و افزایش اعتماد به نفس خود هستند در ماه مبارک رمضان این فرصت فراهم است.

جلال مرادی

روان شناس بالینی

شرح بيماري

اسكيزوفرني‌ گروهي‌ از اختلالات‌ رواني‌ شامل‌ انواع‌ اسكيزوفرني‌ كاتاتونيك‌، پارانوييد، آشفته‌، تمايزنيافته‌ و باقيمانده‌. واژه‌ «اسكيزو» به‌معني‌ گسيختگي‌ است‌ و «فرني‌» نيز به‌ ذهن‌ و روان‌ اشاره‌ دارد. اسكيزوفرني‌ اغلب‌ به‌ اختلال‌ گسيختگي‌ شخصيتي‌ اشاره‌ دارد، زيرا افكار و احساسات‌ فرد مبتلا به‌ اين‌ عارضه‌ داراي‌ ارتباط‌ منطقي‌ و معمول‌ با يكديگر نيستند. فرد مبتلا قادر نيست‌ تخيلات‌ خود را از واقعيت‌ افتراق‌ دهد و بنابراين‌ رفتاري‌ غيرمنطقي‌ و غيرعادي‌ دارد.

موضوع: هراس (فوبیا)

تعریف: عبارت است از ترس شدید و مداوم از شیء یا موقعیتی معین. (مانند: پرواز، بلندی،حیوانات، حشرات، تزریق، دیدن خون و موقعیت های اجتماعی)

همه گیر شناسی: 11 درصد در جمعیت کلی

شیوع: شایعترین اختلال در زنان و دومین اختلال در مردان ( در زنان دو برابر بیشتر از مردان است)

سبب شناسی:

- عوامل رفتاری: ترس در کودکان و بزرگسالان ناشی از یادگیری است(واتسون  1990).

- عوامل روانکاوی: ترس ها و محرومیت های دوران کودکی که حل نشده در قالب ترس از شیء یا موقعیت ها بروز می کند (فروید). اصطلاح پادهراسی: ورزش خطرناک یا قبول نقش

- وراثت: در خانواده هایی که یک نفر از اعضاء ترسو است افراد دیگر بیشتر مستعد هستند.

- زیستی:  ترشح نوارپی نفرین و اپی نفرین در دستگاه عصبی مرکزی و کژکاری دوپامینرژیک.

-عوامل خانوادگی و اجتماعی: از دست دادن والد، تحقیر توسط همشیره ها، محدود کردن، سرکوب کردن و کتک خوردن.

تشخیص:

- وجود ترس آشکار و مستمر که مفرط و غیر منطقی است.

- بلافاصله حالت وحشت بروز کند.

- برعملکرد شغلی(تحصیلی)، فعالیت ها و روابط اجتماعی تاثیر گذار باشد.

- حداقل 6 ماه دوام داشته باشد.

درمان:

- رفتار درمانی:  حساسیت زدایی تدریجی یا تصویری(ولپه) – آموزش آرام سازی – مواجه سازی

- سایر درمان ها: خانواده درمانی - درمان حمایتی - دارو درمانی

                                                                                                                    جلال مرادی

روان شناس بالینی

منبع:

-    متن تجدید نظر شده راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی (DSM-IV-TR  ).(2000). انجمن روانپزشکی آمریکا{چاپ چهارم}.  مترجمان نیکخو، محمد رضا؛ آوادایس یانس، هامایک.(1381). {ویرایش 2}. تهران. انتشارات  سخن.

اغلب دو اصطلاح ترس[1] و اضطراب[2] به صورت مترادف به کار می روند. تمایزی که می توان بین این دو اصطلاح قایل شد، آن است که ترس، اغلب به ارزیابی اولیه از یک خطر واقعی مربوط می شود. در حالی که اضطراب، بیشتر به حالت هیجانی نگرانی و دلواپسی به علت خطری نامعلوم اطلاق می شود. اصطلاح هراس[3] ، ترس اغراق آمیز و غالباً فلج کننده از یک شئی یا رویدادی خاص است. هراس با میل به اجتناب از محرک های ترس انگیز مشخص می شود، مانند ترس از مکان های بسته، آسانسور یا هواپیما. وحشت زدگی[4]، ترس شدید و ناگهانی همراه با تلاش های عجولانه و دیوانه وار برای یافتن امنیت است ( بک و امری 1990 ؛ گریست ، جفرسون و مارکس 1994 به نقل از محمد خانی 1388) برخی از علائم وحشت زدگی عبارتند از : نفس نفس زدن، تپش قلب، تعرق، لرزش، تنگی نفس، درد در قفسه سینه، تهوع، سرگیجه و احساس خفگی (انجمن روانپزشکی آمریکا 2000).

  DSM-IV-TR خصوصیات اساسی مسخ شخصیت را احساس پایدار یا محدود کننده بیگانگی یا جدایی از خود می داند. بیماران دچار این اختلال ممکن است احساس کنند شبیه ربات شده اند یا در رویا هستند و یا احساس کنند خود را در یک فیلم می بیند.

*ملاک های تشخیصی DSM-IV-TR

الف ـ احساس مداوم یا عود کننده جدایی از فرآیندهای زیستی یا بدنی، شخص از بیرون نظاره گر این فرآیند هاست ( مثل اینکه فرد در رویاست).

ب ـ واقعیت سنجی فرد دست نخورده می ماند.

پ ـ ناراحتی چشمگیری به وجود آورد یا سبب اختلال در کارکرد شغلی، اجتماعی یا سایر کارکردهای مهم فرد می شوند.

ت ـ ناشی از بیماری روانی یا مصرف مواد نباشد.

طبق DSM-IV-TR ویژگی اساسی فراموشی تجزیه ای، ناتوانی در به یاد آوردن اطلاعات مهم شخصی است، که معمولاً ماهیتی پر استرس یا آسیب رسان دارند و وسعت فراموشی فراتر از آن است که با فراموش کاری عادی توجیه شود.

*ملاک های تشخیصی DSM-IV-TR

الف ـ اختلال غالب یک یا چند دوره ناتوانی ناگهانی برای به خاطر آوردن اطلاعات مهم شخصی است که معمولاً ماهیتی پر استرس یا آسیب رسان دارند و وسعت فراموشی فراتر از آن است که با فراموش کاری عادی توجیه شود.

ب ـ ناشی از اختلالی دیگر یا مصرف مواد نباشد.

پ ـ علایم سبب ناراحتی بالینی چشمگیر یا اختلال در کارکرد شغلی، اجتماعی یا دیگر کارکردهای مهم شخصی می شوند.

ویژگی اساسی گریز تجزیه ای عزیمت ناگهانی و غیره منتظره از منزل یا مکان معمول فعالیت های روزمره و ناتوانی در به یاد آوری بخش از گذشته فرد یا تمامی آن است.

*ملاک های تشخیصی DSM-IV-TR

الف ـ اختلال بارز، سفر ناگهانی و غیر منتظره از محل همیشگی کار یا زندگی است که همراه با ناتوانی در به خاطر آوردن گذشته است.

ب ـ سردرگمی در مورد هویت شخصی و اتخاذ هویت جدید ( نسبی یا کامل)

پ ـ ناشی از مصرف مواد یا مشکل طبی نباشد.

ت ـ علایم سبب ناراحتی بالینی چشمگیر یا اختلال در کارکرد شغلی؟، اجتماعی یا دیگر کارکردهای مهم شخصی می شوند.

سندرم گانسر اختلال بحث انگیزی است که بیشتر مربوط به افراد زندانی است و با ارائه پاسخ های تقریبی مشخص می شود.

بیماران مبتلا به این سندرم به سوالات ساده پاسخ های نادرست حیرت انگیزی می دهند. برای مثال وقتی در مورد رنگ ماشین آبی رنگ از آنها سوال شود پاسخ می دهند « قرمز» یا « 2 به علاوه 2 می شود 5 ».

سندرم گانسر ممکن است شکلی از تمارض باشد که در آن بیماران می کوشند از مجازات یا مسئولیت اعمال خود فرار کنند.

در DSM-IV-TR  سندرم گانسر جزو اختلالات تجزیه ای نامعین ( NOS) طبققه بندی شده است. در 

ICD-10  جزو سایر اختلالات تجزیه ای یا تبدیلی محسوب شده است.

منبع:

1-  سادوک، بنجامین؛ سادوک ، ویرجینیا.( 2007). خلاصه روانپزشکی: علوم رفتاری/ روانپزشکی بالینی. ص 253. جلد دوم( ویرایش دهم). ترجمه: رضاعی، فرزین. تهران. ارجمند.

هیپوكندریازیس یعنی خود بیمار انگاری . هیپو به معنای پائین و كندروس به معنای غضروف دنده‌هاست.

این بیماری اولین بار توسط یونانیان باستان مطرح شد. آنها بر این باور بودند كه یك سری نشانه‌های بیماری درست از زیر دنده‌های قفسه سینه منشا می‌گیرد. ازآن زمان برای هربیماری ناشناخته یا غیر قابل تشخیص، واژه هیپوكندریا را به كار می‌بردند.  در علم روانپزشكی به شخصی كه از سلامت بدنی برخوردار است و در عین حال خود را بیمار می‌داند، هیپوكندریاك یا خودبیمارانگار می‌گویند.  تشخیص این حالت زمانی قطعی می‌شود كه شخص طی حداقل شش ماه‌، علی رغم اطمینان خاطر از لحاظ پزشكی، خود را متقاعد كرده كه بیمار است و یا می ترسد كه بیمار باشد.  این ترس از بیماری در روند عادی زندگی روزانه فرد تاثیر منفی دارد و نهایتاً منجر به آزمایش های كلینیكی یا درمان می شود.

اختلالات‌ سازگاری‌ عبارت‌ است‌ از علایم‌ احساسی‌ یا رفتاری‌ بیش‌ از اندازه‌ در پاسخ‌ به‌ یك‌ موقعیت‌ استرس‌زا در زندگی‌. در این‌ حالت‌ فرد قادر نیست‌ آن‌ طور كه‌ انتظار می‌رود با تغییرات‌ پیش‌ آمده‌ در زندگی‌ سازگاری‌ حاصل‌ كند، كه‌ این‌ امر به‌ نوبه‌ خود باعث‌ خلل‌ وارد آمدن‌ به‌ كاركردهای‌ فرد در زندگی‌ روزانه‌ می‌شود.

ـ  در بین‌ شیدایی‌ و افسردگی‌، دوره‌ای‌ از رفتار طبیعی‌ (ممكن‌ است‌ كوتاه‌ باشد یا حتی‌ چند سال‌ طول‌ بكشد) وجود دارد.

اختلال‌ هراس‌ نوعی‌ اضطراب‌ شدید خود به‌ خودی‌ كه‌ حملات‌ آن‌ عودكننده‌ و غیرقابل‌ پیش‌بینی‌ است‌ بیشتر این‌ حملات‌ ۱۰ـ۲ دقیقه‌ طول‌ می‌كشد ولی‌ برخی‌ حملات‌ ممكن‌ است‌ بیش‌ از ۲ـ۱ ساعت‌ نیز به‌ طول‌ انجامد. این‌ نوع‌ اضطراب‌ با علایم‌ حمله‌ای‌ بروز می‌كند ( اغلب‌ در حین‌ خواب‌) ، در حالی‌ كه‌ در اضطراب‌ مزمن‌ (اضطراب‌ عمومی‌) ، اضطراب‌ حالت‌ پایدار دارد.